Średniowiecze

Get Started. It's Free
or sign up with your email address
Średniowiecze by Mind Map: Średniowiecze

1. Architektura

1.1. Architektura średniowiecza w znacznej mierze wyrasta z osiągnięć cesarstwa rzymskiego. Po jego rozpadzie na część wschodnią i zachodnią odmiennie kształtował się rozwój budownictwa w tych rejonach świata.

1.1.1. Główne style

1.1.1.1. Gotyk

1.1.1.1.1. Styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych, który powstał przed połową XII wieku we Francji i szybko rozprzestrzenił się w państwach Europy.

1.1.1.1.2. Nazywanie stylu gotyckim zaczęło się w epoce odrodzenia i znaczyło to wówczas tyle, co barbarzyński.

1.1.1.1.3. Budowle

1.1.1.2. Romanizm

1.1.1.2.1. Styl w sztukach plastycznych XI-XIII wieku, ukształtowany w Europie zachodniej.

1.1.1.2.2. Wkrótce zasięgiem nowego stylu objęte zostały kolejne tereny Europy i wraz z prowadzonymi wyprawami krzyżowymi przeniknął na Bliski Wschód.

1.1.1.2.3. W Polsce jest to najstarsza architektura, związana z początkami państwowości, stąd często jej surowsza i prostsza forma.

1.2. O ile w Bizancjum kontynuowano wcześniejsze osiągnięcia starożytnego Rzymu, na zachodzie znaczny wpływ na architekturę i zdobnictwo wywarły plemiona barbarzyńskie, które znalazły się na terytorium Europy.

2. Nowe społeczeństwa

2.1. Struktura polityczna zachodniej Europy zmieniła się wraz z ostatecznym podziałem cesarstwa rzymskiego.

2.1.1. Działania ludów barbarzyńskich w tym okresie są określane jako „inwazja”, nie były one wyłącznie ekspedycjami o charakterze wojskowym, lecz miały charakter migracji całych plemion na terytorium cesarstwa.

2.1.2. Między V a VIII wiekiem nowe ludy i wybitne jednostki wypełniły polityczną próżnię pozostawioną przez upadające zachodnie cesarstwo rzymskie.

2.2. Początki Cesarstwa Bizantyńskiego

2.2.1. Gdy w zachodniej Europie powstawały nowe królestwa, wschodnia część cesarstwa rzymskiego zdołała uniknąć rozpadu i przeżywała okres ożywienia gospodarczego.

2.2.2. Barbarzyńcy najeżdżali głównie prowincje bałkańskie.

2.2.3. Cesarstwo Bizantyńskie cechowały bliskie związki między państwem i Kościołem chrześcijańskim.

2.2.3.1. Spory doktrynalne wśród chrześcijan miały duży wpływ na jego politykę wewnętrzną.

3. Co to jest ?

3.1. Średniowiecze jest jedną z trzech głównych epok w tradycyjnym podziale historii Europy na starożytność, średniowiecze i historię nowożytną.

3.1.1. Epoka w historii Europy trwająca od V do XV wieku.

3.1.1.1. Rozpoczęła się wraz z upadkiem cesarstwa zachodniorzymskiego i trwała do epoki renesansu

3.1.2. W okresie pełnego średniowiecza znacznie wzrosła liczba ludności Europy.

3.1.2.1. Było to wynikiem rozwoju technologii i rolnictwa, co w połączeniu ze zmianą klimatu, pozwoliło na wzrost plonów i rozwój handlu.

3.1.3. Początek średniowiecza charakteryzował się spadkiem liczby ludności, upadkiem miast i najazdami plemion barbarzyńskich.

4. Przedstawiciele

4.1. Mahomet (ur.570 – zm. 632) – prorok islamu, założyciel islamu, pierwszej wspólnoty muzułmanów

4.2. Johannes Gutenberg – niemiecki rzemieślnik, złotnik i drukarz, twórca pierwszej przemysłowej metody druku na świecie.

4.3. Dante Alighieri (1265-1321) – wybitny poeta włoski, filozof, polityk, protoplasta humanizmu, autor Boskiej komedii

4.4. Geoffrey Chaucer (1343-1400) – angielski poeta, filozof i dyplomata

4.5. Wit Stwosz (1448-1533) – rzeźbiarz, grafik, malarz, przedstawiciel gotyku. Twórca ołtarza w Kościele Mariackim. Sceny z życia Jezusa i Maryi

4.6. Wit Stwosz (1448-1533) – rzeźbiarz, grafik, malarz, przedstawiciel gotyku. Twórca ołtarza w Kościele Mariackim. Sceny z życia Jezusa i Maryi

5. Osiągnięcia

5.1. Wynalazki

5.1.1. Druk

5.1.1.1. Johannes Gutenberg - twórca pierwszej przemysłowej metody druku na świecie.

6. Geneza Nazwy

6.1. Nazwa medium aevum (wieki średnie) była zaproponowana, przez włoskich renesansowych humanistów, na przełomie XV i XVI w.

6.1.1. Epokę tę nazywano etapem mrocznym, popularne było stwierdzenie: „długa noc średniowiecza”.

6.1.2. Średniowiecze przeciwstawiano głównie prądom Starożytności, na tle których zdawało się wypadać dość blado.

6.1.3. Do dziś w powszechnym użyciu funkcjonuje powiedzenie „nie żyjemy w średniowieczu”, które wskazuje na zacofanie tej epoki.

7. Teocentryzm

7.1. Pogląd uznający Boga/bogów za przyczynę i cel istnienia wszystkich bytów.

7.2. Bóg (bogowie) uważany jest za byt zewnętrzny wobec wszechświata, działający stale, wzywający do życia duchowego w łączności ze swoją osobą i reagujący na aktywność ludzi.

7.3. W planie etycznym bóg (bogowie) jest utożsamiany z najwyższą wartością.

8. Uniwersalizm

8.1. W średniowieczu „uniwersalizm” oznaczał jedność religii (chrześcijaństwo), języka (łacina) oraz państwa.

8.2. Zwolennicy tego poglądu zakładali stworzenie wielkiego, ponadnarodowego cesarstwa uniwersalistycznego, składającego się z krajów słowiańskich, niemieckich, francuskich i włoskich.

9. Motywy

9.1. Memento mori

9.1.1. Przypomnienie, że nie da się uniknąć śmierci.

9.2. Danse macabre

9.2.1. Taniec śmierci

9.3. Matka Boska cierpiąca

9.4. Ars moriendi

9.4.1. Sztuka umierania

10. Pojęcia

10.1. Schizma Wschodnia

10.1.1. Wielka schizma wschodnia – rozłam w chrześcijaństwie na Kościół wschodni i zachodni. Za symboliczną datę tego wydarzenia przyjmuje się rok 1054.

10.2. Sacrum

10.2.1. Sfera świętości. Wokół niej koncentrują się wierzenia i obrzędy, praktyki religijne. Właściwość, która przysługuje niektórym przedmiotom, istotom, przestrzeniom , okresom.

10.3. Profanum

10.3.1. Profanum – to co ludzkie, sfera świeckości, przeciwieństwo sacrum. Profanum jest łacińskim słowem dla świeckości.

10.4. Mistycyzm

10.4.1. Wieloznaczny termin opisujący doświadczenie religijne, polegające na bezpośredniej, czyli niezależnej od rytuałów i obrzędów, relacji człowieka z rzeczywistością pozamaterialną, pozazmysłową lub transcendentną.

10.5. Scholastyka

10.5.1. Termin wieloznaczny, oznaczający początkowo naukę uprawianą na średniowiecznych uniwersytetach. Następnie zaczął oznaczać nurty teologiczne i filozoficzne tam uprawiane, a także specyficzną metodę filozofowania (metodę scholastyczną).

10.6. Teologia

10.6.1. theos, „Bóg” + logos, „nauka” - dyscyplina wiedzy rozwinięta w chrześcijaństwie. Pierwotnie była opisem interwencji Boga w życie ludzkiej społeczności i była ściśle związana z liturgią

10.7. Feudalizm

10.7.1. Nazwa określająca ustrój społeczno-gospodarczo-polityczny, uznany za metodę rządzenia opierającą się na systemie hierarchicznej zależności jednostek, z podziałem społeczeństwa na trzy stany: duchowieństwo, rycerstwo i chłopstwo.